05/05/2021

Gdy wspólnik wnosi do spółki wkład niepieniężny, umowa spółki powinna szczegółowo określać przedmiot tego wkładu oraz osobę wspólnika wnoszącego aport, jak również liczbę i wartość nominalną objętych w zamian udziałów.

Metoda wyceny

Wymienione powyżej informacje powinny się znaleźć w treści umowy spółki z o.o. w przypadku wniesienia przez któregoś z jej wspólników wkładu niepieniężnego do spółki. Należy pamiętać również, że aport wnoszony do spółki musi zostać w sposób odpowiedni wycenione.

Przepisy k.s.h. nie zawierają obowiązku wskazywania metody wyceny wkładu niepieniężnego ani konieczności powierzenia weryfikacji tej wyceny biegłemu rewidentowi, jak ma to miejsce w spółce akcyjnej. W związku z tym wartość wkładu niepieniężnego może zostać określona w praktycznie dowolny sposób przez samych wspólników. Naturalnie możliwe jest zlecenie przeprowadzenia takiej wyceny podmiotowi profesjonalnemu, ale nie jest to obowiązkiem wspólników.

Nie mniej niż wartość nominalna obejmowanych udziałów

Przy ustalaniu wartości aportu kluczowe znaczenie ma zasada, zgodnie z którą wspólnicy spółki z o.o. nie mogą obejmować udziałów w kapitale zakładowym spółki poniżej ich wartości nominalnej. Zatem wartość wkładu niepieniężnego wnoszonego przez wspólnika do spółki nie może być mniejsza od wartości nominalnej udziałów obejmowanych za aport.

Odpowiedzialność za zawyżenie wartości aportu

Istotnym ograniczeniem swobody wspólników w zakresie wyceny wkładu niepieniężnego są również przepisy k.s.h., które przewidują odpowiedzialność wnoszącego wkład oraz niekiedy członków zarządu w sytuacji, gdy wartość wkładów niepieniężnych została znacznie zawyżona w stosunku do ich wartości zbywczej w dniu zawarcia umowy spółki. Wówczas wspólnik, który wniósł taki wkład oraz członkowie zarządu, którzy, wiedząc o tym, zgłosili spółkę do rejestru, obowiązani są solidarnie wyrównać spółce brakującą wartość.

Przepis ten wprowadza zatem niezwykle istotną regułę związaną z ustalaniem wartości wkładu niepieniężnego. Wynika z niego bowiem, że wartość aportu powinna odpowiadać wartości zbywczej, tj. cenie, za jaką wspólnik potencjalnie mógłby zbyć przedmiot wkładu niepieniężnego na rzecz osoby trzeciej.

Brak podstaw do kontroli przez sąd rejestrowy

W związku z tym, że dokładne określenie wartości wkładu niepieniężnego wymaga zazwyczaj specjalistycznej wiedzy i umiejętności, a zlecenie dokonania wyceny może być kosztowne, w praktyce wspólnicy spółki z o.o. najczęściej samodzielnie określają wartość aportu w oparciu o ogólnodostępne dane.

Sporne jest, czy w takiej sytuacji sąd rejestrowy ma jakąkolwiek możliwość zweryfikowania dokonanej przez wspólników wyceny wkładu niepieniężnego w zakresie jej prawidłowości czy rzetelności. Należy zauważyć, że żaden przepis nie przyznaje sądowi rejestrowemu uprawnienia do zakwestionowania ustalonej przez wspólników wartości wkładu niepieniężnego. Skoro nie wskazano takiego uprawnienia wprost w przepisach, to naszym zdaniem nie można takiego uprawnienia domniemywać. Należy zatem opowiedzieć się za poglądem, zgodnie z którym sąd rejestrowy nie powinien ingerować w wycenę dokonaną przez wspólników. Trudno byłoby znaleźć ku temu jakiekolwiek racjonalne podstawy, mając na uwadze, że sąd rejestrowy również nie posiada wiedzy specjalistycznej, która pozwalałaby na dokonanie wyceny w sposób profesjonalny.

Aleksandra Lipka

 


Aleksandra Lipka
Aleksandra Lipka

Strona korzysta z plików cookie w celu realizacji usług zgodnie z Polityką Prywatności. Możesz samodzielnie określić warunki przechowywania lub dostępu plików cookie w Twojej przeglądarce.